Coaching starts here…

What The Bleep Do We Know–Addiction Clip

Coaching starts here..

‘Simpel werkt het best’

Oplossingsgericht coachen: resultaat vanaf het eerste gesprek!

“Simpel, maar niet eenvoudig” is het motto van oplossingsgericht coachen. Het is een bedrieglijk simpel ogende variant binnen de coachings-familie. ‘Hoe komt het dat ik zo …..doe? en waarom gaat het niet goed?’ Dit zijn meestal de startvragen binnen een coachingsrelatie, waarin de aandacht uitgaat naar analyse van het probleem. In het beste geval levert het een zondebok op (een veeleisende vader of een visieloze baas), maar je bent nog geen stap verder. Een oplossingsgerichte coach helpt de ander een toekomst te visualiseren waar het probleem is opgelost en hij helpt de cliënt stap voor stap zijn eigen hulpbronnen aan te boren en zèlf oplossingen te bedenken. In dit artikel laten wij zien hoeveel toegevoegde waarde een oplossingsgericht stijl voor de cliënt, de organisatie èn de coach heeft. Niet eenvoudig, maar als je het eenmaal in de vingers hebt opent zich een nieuwe wereld van mogelijkheden.

Waar komt het vandaan?

Oplossingsgericht werken werd in het begin van de jaren ‘80 in Amerika ontwikkeld. Het ontstond deels als een reactie op de probleemgerichte, jarenlang durende therapieën (zie de films van Woody Allen), die toen in de mode waren. Door een combinatie van wetenschappelijke ontwikkeling en veranderingen in de maatschappelijke context onstond de mogelijkheid voor en de behoefte aan kortdurende therapie, die mensen in staat stelde weer ‘normaal’ te functioneren. De focus verschoof – mede door toenemende nadruk op resultaten in de gezondheidszorg – van inzicht naar gedragsverandering. Deze veranderende invalshoek maakte de therapeutische werkwijze en aldaar behaalde resultaten gemakkelijk vertaalbaar naar een organisatorische setting.
Veel managers en coaches zagen brood in de logica, eenvoud en positieve energie van het Oplossingsgericht Coachen. “Wat gaat er goed? Wat werkt er wel”, in plaats van het zondebok-zoekerige van “Hoe komt het dat het mis gaat?” Oplossingsgericht werken raakte in een stroomversnelling door de ontdekking dat wat cliënten als oplossing of doel zagen, meestal weinig tot niets te maken had met de vraag waarmee ze oorspronkelijk de coach of therapeut opzochten.
Oplossingsgericht coachen is geen panacee, bedacht door een paar handige opportunisten. Vanaf de laatste eeuwwisseling ziet men steeds meer congressen, boeken en artikelen waarin managers, coaches en medewerkers van hun positieve ervaringen getuigen. De gedragswetenschappelijke fundering, die in 20 jaar is opgebouwd kan de toets der kritiek moeiteloos doorstaan. En in die 20 jaar is op een breed front gewerkt met individuen, teams en hele organisaties (zie literatuurverwijzigen).

Wat is de essentie?

Het zoeken naar de achtergronden van een probleem is niet alleen onnodig…. het werkt zelfs remmend. Alle energie richt zich op wat fout is! Het creëren van oplossingen is namelijk iets wezenlijk anders dan het aanpakken van een probleem. Plat gezegd is oplossingsgericht werken de snelle, resultaatgerichte variant van psychotherapie.
De cliënt gaat beter functioneren door:
- zelf bedachte en zelf gecreërde veranderingen in houding en gedrag
- een kortdurende, kosteneffectieve serie gesprekken
- veranderingen met blijvend effect
- onderscheid te leren maken tussen problemen en beperkingen
- het vermogen het geleerde breed toe te passen (zie kader)

Het model in (voor)beeld: 8 principes

Oplossingsgericht coachen vraagt een grote flexibiliteit van de coach. Een methodische stap-voor-stap aanpak doet geen recht aan de uiteenlopende situaties van cliënten en de ervaring van de coach. Er zijn dus oneindig veel variaties mogelijk met deze ‘dans’ en niet iedere stap komt tijdens iedere uitvoering aan bod. Onderstaande stappen kunnen dus in iedere denkbare volgorde gezet worden behalve stap 1: er moet wel een begin zijn.

1. Contact leggen
2. Context verhelderen
3. Doelen formuleren
4. Hulpmiddelen van de cliënt aanboren
5. Uitzonderingen zoeken
6. Complimenteren
7. Differentiatie aanbrengen (zwart-wit denken doorbreken)
8. Toekomstprojecties maken (wondervraag)

Voorbeeld: Een leidinggevende beklaagt zich dat een van zijn medewerkers al jarenlang te weinig initiatief toont. Hij heeft er voor zijn gevoel alles aan gedaan.Gecoacht, op cursus gestuurd, er bovenop gezeten, ruimte gegeven…, maar niets werkt. Het blijft een intelligente, maar passieve medewerker. Zijn vraag: wat doe ik verkeerd? Hoe kan ik mijn medewerker beter begrijpen, zodat ik hem aan de praat krijg?
De oplossingsgerichte coach zal allereerst de leidinggevende complimenteren met zijn enorme inzet, geduld en betrokkenheid (stap 6 en 1). Hij geeft geen antwoord, maar stelt vragen. In het eerste gesprek wordt de cliënt gevraagd of zijn vraag een probleem is (waar je aan kunt werken) of een beperking (waar je mee moet leren leven). In beide gevallen focust de coach op hoe met deze beperking of dit probleem om te gaan. Vervolgens zal hij nagaan of er wellicht – ooit – in die jaren weleens een initiatief van die medewerker te zien was (stap 5). Vanuit de vaststelling, dat het niet zo is dat de gewenste situatie zich nooit voordoet (stap 7) bouwt hij verder: “wat waren de omstandigheden, wat deed de medewerker, wat deed jij? Wat zou jij – leidinggevende – nog meer kunnen doen (stap 4)? Wanneer gebeurde dat nog meer?” Hier schetst de coach met de leidinggevende een toekomst waarin de oplossing al zichtbaar is geworden (stap 8). En, de haalbaarheid is onmiskenbaar, want soms was het gewenste gedrag al zichtbaar! Samen gaan coach en cliënt op zoek naar kleine stappen in de goede richting, want teveel veranderingen sneuvelen doordat men alles in een klap wil oplossen.

Valkuilen vermijden

Voor iedere coach gelden de gevaren van te snel willen gaan, teveel herkennen, werken aan een onwerkbaar probleem etc. Een beperkte vragenset kan dit soort missers voorkomen:
1. Is er een oplossing denkbaar of is het een beperking? (bijv. als het ontslag onomkeerbaar is kun je dat niet oplossen, dat is een beperking en de vraag is dan: Hoe ga je om met deze beperking?
2. Heeft de cliënt een hulpvraag? (mijn baas heeft me gestuurd…)
3. Is de hulpvraag werkbaar? (bijv. als de cultuur meer open was, dan zou ik….)
4. Kan de cliënt zijn hulpbronnen inzetten? (nu heeft hij een nieuwe assistent, maar geen tijd om hem in te werken..)

Waarom werkt het?

Stelt u zich het volgende voor: uw partner vraagt u een hele avond vrij te maken om nou eens eindelijk de problemen en strijdpunten in uw relatie grondig uit te spitten. Daartegenover: uw partner geeft aan een avond met u te willen praten hoe jullie in 2004 ervoor kunnen zorgen, dat er naast een soepele taakverdeling genoeg ruimte is om leuke dingen met zijn tweeën te doen. De versnelling ontstaat door het verbinden van die aangename toekomstwens met gebeurtenissen, die nu al plaats vinden. De hierdoor gecreërde heldere opbrengst , en het erkennen van reeds behaalde successen zorgen voor toegenomen zelfvertrouwen. De toegevoegde waarde van de coach ligt in het onderweg helpen opvangen van tegenslagen. De aantrekkelijkheid voor de coach heeft natuurlijk met het effect te maken; alle coaches willen resultaat boeken. Daarnaast is het voor een coach bijzonder om te ervaren hoe snel mensen via deze manier van werken zich kunnen onwtikkelen.

Jarenlang onderzoek naar het effect van oplossingsgericht werken door het Brief Family Therapy Centre in Amerika laat een succespercentage zien van 80.6% (65.6 van de cliënten bereikte hun doel en 14.7% toonde significante verbetering) in gemiddeld 4,6 sessies! Natuurlijk zijn zulke amerikaanse resultaten niet zonder meer overdraagbaar, maar zij bieden wel een perspectief.

Aan de slag!

Iedereen kan het; en de meesten van ons doen het ook al – soms. Maar, pas op, neem de nodige mildheid mee, want u zult zien dat u binnen een paar minuten wordt meegezogen in het verleidelijke analyseren. En: u hoeft er niet in te geloven om resultaat te boeken!

Literatuur:

Yvonne Dolan & Insoo Kim Berg: “De praktijk van oplossingen”, Swets& Zeitlinger, 2002
Louis Cauffman: “Oplossingsgericht management: simpel werkt het best” Lemma, 2001
Peter de Jong & Insoo Kim Berg: “De kracht van oplossingen”, Swets&Zeitlinger, 2001
Ben Furman & Tapani Aloha: “The Twin Star Book”, 2002

What is the LIFO® Method?

OSO Training & Coaching uses the LIFO® Method;  so… what is the LIFO®  Method? 

 

The Life Orientations® Method, LIFO® for short, is a unique performance improvement technology.  The LIFO® Method has numerous applications to help businesses create high performance cultures to drive sales, build teams and achieve desired business objectives.

What determines a high performance individual is partly intuitive and partly learnt.  Organisations spend a great deal of time teaching individuals the “what” – the skills and capabilities to do a job, but little on providing answers to the “how”.  Yet it is the “how” that differentiates leaders from followers, high performers from average performers, and stars of tomorrow from stars of yesterday.

The LIFO® Method is defined as a set of concepts (based on sound behavioural science theory), self-surveys and workshops designed to enhance performance by enabling individuals to make the most of their own strengths and to understand and appreciate the strengths of others, whether operating in favourable or adverse conditions.

LIFO^® offers powerful learning strategies for greater personal productivity,

better interpersonal skills, and more effective teamwork.

 

Life Orientations® describes the way each of us lives our lives to achieve our goals and how our game plans work or don’t work for us.  It tells us where we are going wrong and offers workable suggestions on how to put it right.  The Method unlocks the hidden potential of individuals and teams to achieve maximum performance by exploring how people:

• work together,
• make decisions in good times and when times are stressful,
• implement plans,
• manage their time,
• deal with stress,
• work in teams,
• lead teams, and
• how they like to be rewarded and encouraged.

Solution Focused Approach

Solution Focused Approach:  An Overview

Solution focused caoching is a positive, strength-based brief way of coaching which is focused on client exceptions to problems. 

Clients are considered the experts of their lives and thus, their problems (DeJong & Berg, 1998).  The coachs role in the solution focused process is to continually encourage clients to explore what they want different in their lives (goals) and what resources and strengths they can bring to help make the goals reality (Berg & DeJong, 1996).  The Coach is then charged with amplifying and affirming past successes, strengths, and abilities as they emerge in the coaching sessions.  

The solution-building approach was developed by Steve deShazer, Insoo Kim Berg, and their colleagues by observation of interviews and paying attention to what works in the coaching process (DeJong & Berg, 1998).  Their transformation as therapists began in the mid 1970’s as they installed a one-way mirror in their agency in an attempt to gain insight of what activities helped clients the most.   

Two of the strength areas of solution focused coaching include the development of appropriately designed goals and the use of exceptions in developing solutions (DeJong & Berg, 1998).  Well formed goals are often formulated through use of the Miracle Question (DeJong & Berg, 1998).  This type of question helps identify small, concrete ways to begin something different.  The Miracle Question is often asked by saying, “Suppose you went home to sleep tonight and awoke the next morning to find that a miracle had happened.  The miracle is that what brought you here today was solved.  What is the first thing you would notice?  Who would be the first person to notice that something was different?”  The miracle question serves two main purposes (DeJong & Berg, 1998).  First, the client gets an opportunity to think about the unlimited possibilities a miracle would afford.  Secondly, it helps move the focus to the future, when a more satisfying life is possible, and removes the focus from the current and past problems.  DeJong and Berg (1998) have found that miracle types of questions create much thought and effort by the client as they work to answer them.  It is not uncommon for clients to become openly encouraged when responding to these questions.  Sometimes when working with young children, it is useful to present the miracle question using terms such as a magic wand, etc.      

The other strength area of solution focused coaching is exploring exceptions (DeJong & Berg, 1998).  DeJong and Berg (1998) describe exceptions as “those occasions in clients’ lives when their problems could have occurred but did not – or at least were less severe.”  When examining exceptions, a focus is usually placed on the who, what, when and where of exception times rather than focus on problems.  Clients are often questioned about what and how they did it when things were different (DeJong & Berg, 1998).  DeJong and Berg (1998) strongly recommend asking for details after an exception is discovered.  For example, “What was different about the last day you felt good?”  As exceptions are discovered, basic listening skills such as paraphrasing and summarizing are emphasized.  Clients are observed smiling more often, sitting up straighter, and appear to work harder when they are able to identify exceptions (DeJong & Berg, 1998).  

As exceptions are identified, strengths are also uncovered (DeJong & Berg, 1998).  By uncovering strengths and abilities, the coach is allowed to paraphrase and reframe this information as a compliment to the client.  Davis and Osborn (2000) believe that counselors pay respect to their clients when they purposefully observe, find, and commend them on their strengths and true abilities.  

One technique very useful within the solution focused approach is that of scaling questions.  In fact, Miller (1997) describes these questions as “the work horses of solution-focused therapy because they are frequently asked . . . to achieve a variety of therapeutic ends” (p. 12).  A scaling question may be asked such as “On a scale of 1 to 10, with 1 being the pits and 10 being good enough, how would you say gym class went today?”  Davis and Osborne (2000) believe that scaling question are especially useful because they: 

1. quantify thoughts, motivation, attitudes to aid client and coach understanding.

2.  aid the client in their ability to explain challenging attitudes and feelings.

3. help define the steps important to reaching goals as well as clarifying the actual goals.

4. assess progress and what needs to happen for progress to continue.

5. develop an awareness that change is happening and a hopeful awareness that problems are subsiding

6. aid in relationship assessment; for example, students can be asked about how family members would answer the question so that a comparison is possible.  

In closing, the solution focused approach may be best summed up by Berg and Miller (1992) who cited three guidelines as part of solution focused counseling’s “central philosophy: 

1. “If it ain’t broke, don’t fix it”;

2. “Once you know what works, do more of it”; and

3. “If it doesn’t work, don’t do it again.  Do something different.”